در طول هزاره هایی که نسل بشر از آن گذشت و به پایان خود رسید، تمدن های بی شماری برخاستند، به قدرت رسیدند و سرانجام سقوط کردند و در میان صفحات تاریخ به فراموشی سپرده شدند. با این حال، قدیمی ترین تمدن روی زمین چیست و در کجا واقع شده است؟
اگر همین سوال را حدود 30 سال پیش از یک مورخ یا باستان شناس می پرسیدید، او بلافاصله می گفت که تمدن سومری 4000 سال قبل از تولد مسیح از آن به عنوان قدیمی ترین گردهمایی بشر در جهان یاد می شد از خاورمیانه یا عراق حضور داشت، معرفی شد.
اما شواهدی که در چند دهه اخیر در این زمینه به دست آمده حاکی از آن است که سومری ها ظاهراً قدیمی ترین تمدن بشری نیستند و نامزدهای دیگری نیز در این زمینه وجود دارند که اگر قدمت آنها از سومری ها بیشتر نباشد، حداقل هم سن
![](https://onlinemo.ir/onlinemofiles/2024/08/قدیمی-ترین-و-قدیمی-ترین-تمدن-بشری-کدام-است؟_edited.webp)
کدام تمدن ها در زمینه تاریخ گذاری با سومری ها رقابت می کنند؟
قبل از پاسخ به این سوال باید درک کرد.تمدن» تعریف چندان واضح و مشخص نیست، اما عموماً زمانی است که یک گردهمایی یا فرهنگ انسانی دارای چند نقطه مرجع باشد شهر، آبیاری سیستماتیک و در دسترس بودن خط و کتیبه عبور می کند، یک تمدن محسوب می شود.
سومری ها نیز سه راه داشتند: آبیاری، زمین و شهرنشینی، اما محدودیت هایی داشتند 2000 سال قبل از تولد مسیح، این تمدن پس از تغییرات عملا از بین رفت و شهر از دل آن خارج شده است بابل باستان به جود آمد; تمدنی که امروزه به کشف مثلث ها، اعداد اول و محاسبات اعداد مکعبی نسبت داده می شود، مفاهیمی که یونانیان هزار سال بعد آن را توسعه دادند.
با این حال، همانطور که قبلاً ذکر شد، ظاهراً تمدن هایی وجود دارند که ممکن است قدیمی تر از سومری ها باشند.
![](https://onlinemo.ir/onlinemofiles/2024/08/1663653925_92_قدیمی-ترین-و-قدیمی-ترین-تمدن-بشری-کدام-است؟_edited.webp)
به گفته «فیلیپ جونز» متصدی و متصدی مجموعه های بابل باستان در موزه فیلادلفیا، آغاز شکل گیری تمدن مصر و سامر اساساً همان دوره است.
از سوی دیگر، جنگ و درگیری در عراق برای چندین سال مانع از دسترسی باستان شناسان به محوطه های تحقیقاتی شد، در حالی که مصر شناسان به طور مستمر در حال تحقیق و کاوش در مناطق باستانی مصر بوده اند و در نتیجه این تلاش ها، نوشته هایی در مصر کشف شده است. که به تاریخ باز می گردد اولین نوشته ها معادل سومری است.
به عبارت دیگر، اکتشافات یاد شده بیان می کند که قدیمی ترین قسمت تمدن مصر باستان هم دوره سومری ها بوده و در نتیجه شکل گیری آن به حدود 4000 سال قبل از میلاد مسیح می رسد.
![قدیمی ترین تمدن بشری](https://onlinemo.ir/onlinemofiles/2024/08/1663653926_310_قدیمی-ترین-و-قدیمی-ترین-تمدن-بشری-کدام-است؟_edited.webp)
به غیر از مصریان باستان، این احتمال وجود دارد که عنوان قدیمی ترین اجتماع پیشرفته انسانی نیز “تمدان دره سند» حداقل محدودیت ها را داشته باشد 3300 سال قبل از تولد مسیح افغانستان، پاکستان و شمال غربی هند امروز شکل گرفت.
البته تمدن دره سند حدود هفت قرن بعد توسط سومریان و مصریان باستان شکل گرفت، اما کارشناسانی مانند فیلیپ جونز معتقدند که در صورت کاوش بیشتر در مناطق مذکور، بعید نیست که آثار قدیمی تری پیدا شود. یافت شده است که به زمان شکل گیری مصریان و سومریان نزدیکتر است.
جونز در ادامه بیان می کند که ساکنان تمدن دره سند احتمالاً از طریق اقیانوس هند در ارتباط و تجارت با تمدن های دیگر بوده اند، عاملی که در تمدن های باستانی دیگر نیز مورد بحث قرار گرفته است، مانند مصریان از طریق دریای سرخ و سومری ها از طریق خط ساحلی. در شمال خلیج فارس با دریا و سایر تمدن ها در ارتباط بودند.
![قدیمی ترین اجتماع پیشرفته انسانی](https://onlinemo.ir/onlinemofiles/2024/08/1663653926_984_قدیمی-ترین-و-قدیمی-ترین-تمدن-بشری-کدام-است؟_edited.webp)
در پایان باید گفت که قدیمی ترین تمدن بشری متعلق به سومریان است و مصریان حتی اگر هم دوره به حساب نیایند مقام دوم را به خود اختصاص داده اند و پس از آنها با کمی فاصله تمدن دره سند در رتبه چهارم قرار دارد.هم میتوان به تمدن چین باستان نیز اشاره کرد.
اما با وجود این تفاسیر، باز هم می توان با تحقیقات و بررسی های بیشتر در حوزه های یاد شده (یا حتی نواحی جدید) و با کشف آثار قدیمی تر، این طبقه بندی را تغییر داد.
اگر دوستی دارید می توانید این مقاله را با دوستان خود در شبکه های اجتماعی به اشتراک بگذارید.